Phân tích bài thơ Chí Khí Anh Hùng đạt điểm cao

0
Loading...
Đánh giá bài viết

Đề bài: Phân tích bài thơ Chí khí anh hùng

Bài làm

Từ Kim Vân Kiều truyện của Thanh Tâm Tài Nhân đến Đoạn trường tân thanh của Nguyễn Du, Từ Hải đều là một người anh hùng chân chính. Đặc biệt, ở Truyện Kiều, nhà thơ Nguyễn Du đã khắc họa rõ nét nhất không chỉ vẻ đẹp mà còn cả khí chất hơn người của nhân vật này. Những phẩm chất đáng quý ấy của Từ Hải được thể hiện rõ nhất ở đoạn trích Chí khí anh hùng, đoạn từ câu 2213 đến câu 2230.

Ngay từ lần đầu xuất hiện trong Truyện Kiều, Từ Hải đã để lại trong tâm trí người đọc một ấn tượng đặc biệt. Gặp Thúy Kiều trong lầu xanh, hai người bất ngờ tâm đầu ý hợp, Từ Hải bỏ tiền chuộc Kiều về làm vợ. Tuy nhiên, Từ Hải là một người mang trong mình khát vọng lớn, sao có thể chịu sống một cuộc sống gia đình đơn thuần? Chàng luôn khao khát lập nghiệp anh hùng, đó là khao khát lớn của người trượng phu, kẻ làm trai trong thiên hạ.

Nửa năm hương lửa đương nồng,

Trượng phu thoắt đã động lòng bốn phương.

Trông vời trời bể mênh mang,

Thanh gươm yên ngựa, lên đường thẳng rong.

Có nàng Kiều hàng ngày bầu bạn, chăm sóc, cuộc sống gia đình hạnh phúc, nhưng Từ Hải với khát vọng lớn luôn mang trong mình, cuối cùng cũng đành ra quyết định dứt áo ra đi, lập nghiệp anh hùng để thỏa khao khát của người quân tử. Với một bậc trượng phu như Từ Hải, chí khí anh hùng của chàng luôn hừng hực cháy, thôi thúc, giục giã chàng bước lên con đường lập nghiệp. Dù thương, dù luyến tiếc vì phải rời xa Thúy Kiều nhưng Từ Hải không thể không đi, bởi chàng “thoắt đã động lòng bốn phương”. Chỉ một chữ “thoắt” thôi đã là quá trọn vẹn để diễn tả tâm trạng và tư thế của Từ Hải. Việc lớn trên thiên hạ còn dang dở, tất cả đang chờ đợi một bậc trượng phu, một người anh hùng tiến lên lập nên nghiệp lớn, chính những điều đó đã khiến Từ Hải phải nhanh chóng, cũng bất ngờ và đột ngột đưa ra quyết định ấy. Tuy nhiên, đây lại không phải là một quyết định bồng bột, tức thì, nó là khát khao lập nghiệp mà Từ Hải đã ấp ủ bấy lâu, cũng là khí chất anh hùng vốn có ở một bậc trượng phu “đầu đội trời, chân đạp đất”. Nhờ có cụm “động lòng bốn phương”, không gian của đoạn thơ được mở rộng ra, bạn đọc dường như cũng đang cảm nhận được ánh mắt và tâm hồn của Từ Hải phóng ra giang sơn rộng lớn, thể hiện rõ ý chí tung hoành ngang dọc, xứng đáng là một đấng anh hùng của chàng. Trông ra xa thấy trời bể mênh mang, một không gian rộng lớn, tưởng chừng như là vô tận, cũng chứa đựng khoảng cách địa lý vô cùng lớn. Hình ảnh này dường như là hình ảnh ẩn dụ của Nguyễn Du ngầm so sánh trời đất, đại dương mênh mông không thấy điểm kết với khát vọng lập nghiệp anh hùng của Từ Hải. Người đọc như chứng kiến một người nam nhi đứng trước khung cảnh bể trời rộng lớn, phóng tầm mắt ra khoảng không bao la trước mặt, ở đó, ta dường như còn cảm nhận được cả chí khí anh hùng ngất ngưởng của kẻ làm trai. Phải chăng đây cũng chính là khát vọng lập nên nghiệp lớn của Nguyễn Du mà ông đã gửi gắm vào một trong những nhân vật mình yêu thích nhất? “Thời thế tạo anh hùng”, Từ Hải- mang trong mình hoài bão lớn- chỉ cùng với “thanh gươm” và “yên ngựa”, những hành trang cơ bản đến mức tổi thiểu, rồi không còn vướng bận gì nữa mà sẵn sàng lên đường lập nghiệp. Cụm từ “thẳng rong” được nhà thơ sử dụng với đầy ẩn ý. Đây là một cụm từ giàu sức biểu cảm, gợi ra cho bạn đọc con đường Từ Hải đi có lẽ thẳng tắp nhưng cũng rất dài, là một con đường không thấy đích đến. Cũng từ đó, ta cam nhận được tư thế lên đường của người anh hùng mang hoài bão, khát vọng lớn, hiên ngang, quyết đoán, không chần chừ, không e ngại khó khăn, thử thách.

Phân tích bài thơ Chí Khí Anh Hùng đạt điểm cao

Phân tích bài thơ Chí khí anh hùng

Giữa lúc Từ Hải muốn lên đường lập nghiệp, Thúy Kiều đã cùng chàng tâm sự những điều từ tận đáy lòng nàng, đó là sự lo lắng và nỗi luyến tiếc khi phải chia tay ân nhân, bạn tâm giao, cũng là người chồng của nàng.

Nàng rằng: “Phận gái chữ tòng,

Chàng đi, thiếp cũng một lòng xin đi”.

Dịu dàng, ân cần lo lắng cho Từ Hải, Thúy Kiều biết cuộc sống phiêu bạt mong lập nghiệp lớn của người nam nhi vô cùng khó khăn, trắc trở, cũng nhiều hiểm nguy khó lường. Tuy nhiên, Kiều cũng không thể giữ Từ Hải lại, bởi nàng hiểu chí lập nghiệp anh hùng của nam nhi rất lớn, chí khí của Từ Hải còn đặc biệt hơn nhiều, xuất phát từ tình nghĩa và lòng thương yêu, nàng chỉ xin được theo cùng Từ Hải để có thể tiếp tục chăm sóc cho chàng như một người bạn thân thiết, chăm lo từng bữa ăn giấc ngủ cho chàng đúng với bổn phận một người vợ. Lí lẽ Kiều đưa ra rất hợp lý, phụ nữ thời phong kiến xưa phải sống trong khuôn phép, quy định của tam tòng, tứ đức, trong đó tam tòng là: tại gia tòng phụ- xuất giá tòng phu- phu tử tòng tử. Thúy Kiều lúc bấy giờ cũng đã có thể coi là người nâng khăn sửa túi cho Từ Hải cho đến cuối đời, việc nàng xin được đi theo chàng cũng là lẽ đương nhiên. Nam nhi thường tình, có một người xin được cùng theo để chăm sóc cho mình bất kể mình đi đến đâu, hẳn là đều sẽ cảm thấy cảm động mà đồng ý để nàng theo, nhưng Từ Hải lại không như vậy.

Loading...

Từ rằng: “Tâm phúc tương tri,

Sao chưa thoát khỏi nữ nhi thường tình?

Bao giờ mười vạn tinh binh,

Tiếng chiêng dậy đất, bóng tinh rợp dường.

Làm cho rõ mặt phi thường,

Bấy giờ ta sẽ rước nàng nghi gia.

Bằng nay bốn bể không nhà,

Theo càng thêm bận biết là đi đâu?

Đành lòng chờ đó ít lâu,

Chầy chăng là một năm sau, vội gì!”

Khẳng định rằng Thúy Kiều là bạn tâm giao với mình, là người hiểu rõ lòng dạ đối phương như chính mình, như vậy nàng hẳn phải hiểu được lòng Từ Hải, phải dùng trái tim của một người bạn tri kỉ để thấu hiểu chàng chứ không nên để bản tính của “nữ nhi thường tình” chi phối suy nghĩ và hành động. Là một người bạn tâm giao, hiểu bạn hơn hiểu mình, Từ Hải tin chắc Thúy Kiều sẽ hiểu và chấp nhận quyết định dứt áo ra đi lập nghiệp anh hùng của mình. Nhưng xét cho cùng, nàng vẫn là một người phụ nữ. Một người phụ nữ sẽ lo lắng thế nào khi bạn tâm giao cũng là ân nhân và người sẽ chung sống với mình suốt phần đời còn lại ra đi lập nghiệp, bước trên một con đường không hề dễ dàng, đầy những chông gai, thử thách, vất vả. Hiểu được nỗi niềm ấy, để làm yên lòng nàng, Từ Hải đã hứa với nàng sẽ quay trở về khi đã lập được nghiệp anh hùng của mình. Qua lời hứa đầy cảm động ấy, Nguyễn Du cũng đồng thời khắc họa rõ nét khát khao to lớn của Từ Hải cũng như lòng quyết tâm của một bậc trượng phu ra đi tìm sự nghiệp. Lên đường chỉ với “thanh gươm yên ngựa” nhưng Từ Hải hứa hẹn khi trở về sẽ là đầu lĩnh của “mười vạn tinh binh”, lập chiến công lớn, oai phong, hiên ngang, được người người chào đón. Khẳng định được bản thân, trở thành một bậc anh hùng được tất cả công nhận rồi, Từ Hải hứa sẽ chính thức đem lại cho Thúy Kiều một danh phận, nàng lúc ấy sẽ thực sự là phu nhân của Từ Hải, hai người có thể sống hạnh phúc bên nhau đến cuối đời. Bạn đọc không chỉ cảm nhận được tình yêu của Từ Hải dành cho Kiều mà còn ngưỡng mộ trước niềm tin hay chính xác hơn là lòng quyết tâm lập nghiệp anh hùng vang danh bốn bể của chàng. Tuy nhiên, ở hiện tại, những bước đầu tiên của con đường này còn vô cùng khó khăn, vất vả, đang yên bề gia thất lại đột ngột rơi vào cảnh “bốn bể không nhà”, ngày đêm phiêu bạt khắp nơi, là một đấng nam nhi chí khí ngất trời, tất cả những thử thách đó với Từ Hải chàng đều có thể chịu đựng được, nhưng Thúy Kiều thì khó có thể vượt qua những chông gai ấy. Hơn nữa, cuộc đời trước đây nàng cũng đã trải qua vô vàn sóng gió, Từ Hải mong nàng có thể sống những ngày tháng yên bình chờ chàng trở về với một danh phận mới, một cuộc sống hạnh phúc, sung túc hơn. Không hẹn chính xác ngày đoàn tụ nhưng Từ Hải mong rằng một năm sau sẽ trở về với Kiều, đây vừa là một lời hẹn vừa là một lời hứa thể hiện lòng quyết tâm sẽ chinh phục mọi thử thách, lập được nghiệp lớn của mình. Cụm “vội gì” cùng dấu chấm cảm kết thúc đoạn thơ như một lời nhẹ nhàng trách Kiều có lẽ đã quá lo lắng, cũng là để người ở nhà được yên lòng mà chờ đợi chàng trở về. Một người nam nhi vừa luôn lo lắng, yêu thương “phu nhân” của mình, vừa đau đáu trong mình khát khao lập nghiệp lớn, quyết tâm ra đi dẫu cho con đường có bao khó khăn, thử thách thật sự là một đấng anh hùng.

Cuộc chia tay nào rồi cũng sẽ đến hồi kết, đã đến lúc người ra đi phải lên đường, hai câu thơ kết thúc đoạn trích chính là lời Từ Hải để lại sau cùng trước khi lên ngựa tiến vào con đường phiêu du lập nghiệp.

Quyết lời dứt áo ra đi,

Gió mây bằng đã đến kì dặm khơi.

Với lòng quyết tâm sắt đá, Từ Hải dứt khoát lên đường, không vương vấn, không u sầu, ảo ão. Những động từ mạnh: “quyết”, “dứt” mang đến cho câu thơ âm hưởng mạnh mẽ, nhịp điệu dồn dập đã thể hiện trọn vẹn ý chí quyết tâm, dứt khoát xứng đáng là một bậc trượng phu của Từ Hải. Bậc nam tử đã ra đi, tìm con đường lập nghiệp cho riêng mình, cũng giống như chim bằng cưỡi gió bay cao, bay xa ra biển lớn, oai phong, hiên ngang, tự do sải cánh bay lượn, thực hiện hoài bão của mình. Câu thơ vốn được Nguyễn Du lấy ý từ điển Trang Tử nói chim bằng ở bể Bắc mỗi lần bay thì tung cánh như đám mây ngang trời, bay một hơi chín vạn dặm mới nghỉ, nhưng khi đưa vào toàn bộ đoạn trích “Chí khí anh hùng”, ta lại có cảm giác dường như ý thơ này được viết nên là để dành riêng cho Từ Hải. Hiếm có câu thơ nào có thể tái hiện lại xuất sắc đến thế chí khí anh hùng cùng lòng quyết tâm sắt đá, đồng thời họa nên trước mắt bạn đọc tư thế ra đi hiên ngang, oai vệ như vậy.

Quả không hổ là Đại thi hào, bậc thi nhân đứng đầu trong nền văn học Việt Nam, Nguyễn Du với tài năng sử dụng ngôn ngữ bậc thầy của mình đã khắc họa sắc nét chí khí anh hùng và khát vọng tự do không gì có thể dập tắt được của Từ Hải. Cho dù là trong toàn bộ tác phẩm hay chỉ trong đoạn trích vẻn vẹn chín cặp lục bát này, người đọc cũng sẽ không thể quên được người anh hùng Từ Hải mang theo khát vọng và hoài bão, dứt áo ra đi lập nghiệp anh hùng, xứng đáng là bậc trượng phu trong thiên hạ.

Hải Anh